98- Kim Allah (c.c.)’a, meleklerine, peygamberlerine, Cibril’e ve Mikail’e düşman olursa, bilsin ki muhakkak Allah (c.c.) o kafirlerin düşmanıdır.
Cebrail ve Mikâil, melaike cümlesine dâhillerse de fazilet ve şereflerine binaen ayrıca isimleri tasrih edilmiş ve Cebrail’in Mikail’den efdal olduğuna işaret için de Cebrail zikirde takdim olunmuştur.
Âyette geçen ‘Allah’a düşmanlık’ı iki yönlü düşünebiliriz:
1- Gerçekten Allah’a düşman olmak. İnanmamak, hakkında sui zan beslemek, hükümlerinden, dininden yüz çevirmek, nankörlük, haramı helâl saymak vb.
2- Allah’ın meleklerden ve insanlardan olan elçilerine düşman olmak. Bu düşmanlığı Cenâb-ı Hakk üzerine alarak mecazen ‘Onlara düşmanlık bana düşmanlıktır’ buyurmaktadır.
(Allah’a düşmanlık küfür olacağından, vasıtalı kinaye, âyetin sonunda muraatı nazır’dan teşabuhel etraf). Allah kafirlerin düşmanıdır, buyurmuştur.
Cenâb-ı Hakk beni dört vezir ile kuvvetlendirdi. Vezirlerden ikisi sema ehlinden olan Cebrâil ve Mikail’dir. Diğer ikisi de yer ehlinden olan Ebû Bekr ve Ömer’dir. Hadîs-i Şerîf
Her düşmanlığın kökünde, alçak, düşük kişilere iyilik yapmanın olduğunu gördük. Süfyan-ı Sevri
Hakiki mümin, beş düşmanla karşı karşıyadır:
1- Ona haset eden bir mümin.
2- Ona buğz eden bir münâfık.
3- Döğüşeceği bir düşman.
4- Onu sapıklığa sürükleyecek bir şeytan.
5- Onu azdıracak bir nefis. Hadîs-i Şerîf
Dört şey düşmandır. Her biri ile mücahede edilmelidir:
1- Dünyadır: Aldatıcıdır ve hilelidir.
2- Nefistir: Bu, düşmanların en zararlısıdır.
3- Şeytandır.
4- İnsan şeytanıdır: Özellikle bundan sakınılmalıdır. O, cin şeytanından daha saldırgandır. Cin şeytanının ezası vesvesedir. İnsan şeytanı ise, kötü arkadaştır.
Kardeşinden hoşuna gitmeyen bir şey ve sevmediğin bir sıfat gördüğün zaman, ipleri koparma ve onun dostluğunu kesme; fakat onun sözünü tedâvi et ve onun ayıplarını ört, onu koru. Ancak, onun işinden kendini uzak tut. Allah (c.c.) buyurmuştur ki: ‘Eğer sana isyan ederlerse, ben sizin işlediklerinizden beriyim de.’ (Şuara, 216)
Allah (c.c.) onlardan kesilmekle emretmedi, ancak onların kötü işlerinden beri olmayı emretti.
Düşmanını gülümser gördüğünde ondan sakın. Zira aslan kızdığı zaman dişini gösterir. Lisanı tatlı, fakat kalbi kin ve nefret dolu yağcı bir kişinin sevgisinde hayır yoktur. Sana lisanı ile tatlılık verir ve tilki hilesi gibi sana hile eder. Sana güvendiğini, sana bağlı olduğunu yemin ederek söyler ve sana yaklaşır. Senin olmadığın yerde ise o bir akreptir.
Kardeşinin felâket ve musibetine sevinme. Allah onu kurtarır, rahmet eder de, seni mübtelâ kılar. Hadîs-i Şerîf
Kim kazanmazsa bu dünyada bir ekmek parası,
Dostunun yüz karası düşmanının maskarası. Mehmed Akif